ALEXANDER PAVLOVYČ: RIK 1848-1849
Aleksander Pavlovič: 1848-1849 РІК
Людём ліпше теперь, як тогды їм было,
Як панству задарьмо підданство робило.
Право на орекы лем панове мали.
Підданих з ореків нераз гет выгнали.
Тот, хто не быв в силах панщіну одбыти,
Біднячіско мусив землю зохабити.
Убога вдовіця а дрiбненькы діти,
Не могла повинность панам одслужыти,
Одышла зо села, блукала по світі,
Жывила, як могла, сиротонькы діти.
Кошутова война слободу нам дала,
Аж тогды урбарьска панщіна пропала.
Теперь уж ґаздове не роблять панщіну,
Панство за панщіну дістало выміну.
Земледільці теперь добрі бы зажыли.
Кебы вни збыточно палінку не пили.
***
Зимный вітор на нас дує
Згоры од Бескіда,
Ту наш руськый люд псотує.
Біда на нас, біда!
Трудніше ту жытя было
Пред сорок роками,
Коли паньске ся робило,
Уж мало хто тямить.
Панщіну задарьмо робили,
Орали, косили,
Вшытко з поля позвозили
І вымолотили.
Од бідного підданого
Премного жадали;
Із властного зерна йoго
Десятый сніп брали.
Од каждой хыжы пецове
Панови платили,
Бідны підданы ґаздове
Вытрапены были.
Гайдуци ся збытковали,
Панщарів трапили,
До роботы наганяли,
Паліцями били.
Од тых, котры не владали
Паньске одробити,
Орекы од них одняли,
Гет мусили іти.
Тогды право на орекы
Лем панове мали,
Они слабого чловека
3 орека выгнали.
Тяженько паньске робили
Біднятка дідове,
Но они тілько не пили,
Кілько їх сынове.
Oрекы вам потримали,
Паньске не робите,
А вы до пянства ся дали,
Орекы марните.
Вы повинны, братя, люде,
О тім помыслити,
Што злый конець тому буде, -
Перестаньте пити!
Кедь свій хосен вы будете
За напой марнити,
До бідацтва вы придете.
Проплачуть вас діти.
Вас про напой секвестують,
Вшытко продавають,
А корчмаре ся радують,
Вшыткых проклинають.
Од вас беруть зерно, пашу,
Коровы і волы,
Беруть вшытку працу вашу,
Орекы, стодолы.
Не орали, не сіяли.
Тяжко не робили,
Лем вам склянкы наливали,
А вы порожнили.
Вы про них зерно сіяли,
I вымолотили.
Курок, гусок наховали,
І дров навозили.
За тото вас радо видять.
Наливають склянкы.
Они куркы, гускы їдять,
Вы пістны варянкы.
Они сыты, приодіты,
Вы голодуете,
Голы, босы вашы діти,
Зато, же вы пете.
Вы повинны подумати,
Мілы братя, люде,
Кедь не престанете пити,
Страшный конець буде.
Корчмаре будуть панами, -
Страшно пановати.
Вы будете їх рабами
На них працовати.
Як орете, як сієте,
Так будете жати,
А як собі постелите,
Так будете спати.
Маковіця, апріль, 1889 р.
ALEKSANDER PAVLOVIČ: Rusyny želajuť byty Rusynamy (1999)
ALEKSANDER PAVLOVIČ: Rusyny želajuť byty Rusynamy (1999)
Aktuality
Zobraziť všetky30.04.2026
Dve percentá, jeden spoločný cieľ
Podporte nás 2 % z vašich daní a buďte súčasťou nášho úsilia o zachovanie a šírenie neznámej histórie Rusínov.
Vaša podpora je pre nás cenná – ďakujeme za dôveru!
Notársky centrálny register určených právnických osôb
Informácie o určenej…
05.03.2026
Pozvánka na premiéru: Predavač dažďa / Продавач доджу
1 hodina 40 minút • Premiéra: 5. marca 2026
Originál: Predavač dažďa
štvrtok 12. 3.
2. premiéra
Veľká scéna
Dážď sa kúpiť nedá. To však neznamená, že ho niekto nemôže predávať.
Je leto, sucho a práve padol ďalší teplotný rekord. Pri va…
04.03.2026
Lemkovia vytvárajú „Hołos“. O kultúre, ktorá nezanikla
autorka: Julia Pańków
"Chcela som ukázať, že my, mladí Lemkovia, sme schopní vytvoriť dielo, ktoré je relevantné pre našu dobu. Že máme čo povedať a že náš hlas je dôležitý,“ hovorí Daria Kuziak, autorka prvej lemkovskej ope…
01.03.2026
PSK: Týždeň slovenských knižníc ponúkne besedy, výstavy, workshopy, kvízy aj kino medzi knihami
Jarné prázdniny sa budú v Prešovskom kraji niesť v duchu čítania, kvalitnej literatúry a pestrej palety knižničných podujatí. V pondelok 2. marca totiž štartuje Týždeň slovenských knižníc, počas ktorého si atraktívne podujatia zam…
23.02.2026
Ivan Soták *1929 †2026
Zomrel Ivan Soták, zakladateľ Katedry fyzikálnej chémie Univerzity P. J. Šafárika. Mal 96 rokov
Róbert Bejda
redaktor, webeditor
Univerzita Pavla Jozefa Šafárika prišla o jedného zo svojich bývalých významných zamestnancov. Vo veku 96 rok…
21.02.2026
Před 35 lety vznikla Společnost přátel Podkarpatské Rusi
Agáta Pilátová
Na počátku všeho stálo jedno setkání. Na jaře roku 1990, jen několik měsíců po pádu komunistického režimu v Československu, vyšel v tehdejším týdeníku Tvorba zásadní a velmi pozoruhodný článek básníka a publicisty Jaromíra Hořc…
Naše obce
Zobraziť galérieUjko Vasyľ
Vasyľ u seksuologa.
-Ujku, vy iši zo ženov spyte?
-Jasňi....!
-A jaku pozu/pozyciju preferujete?
-Dvojholovyj orel...!
Československý svět v Karpatech
Československý svet v Karpatoch
Čechoslovackyj svit v Karpatach
Reprezentatívna fotopublikácia
Objednať