Štefan Suchyj: Iz Slovakami u jedňim kupe

11.01.2013


Путьовало ся до Баньской Бістріці. До купе по дразі ся насходжало повно котрых одкы позбераньців. Залягло тихотов лем цоркотаня влаковых колéс одбивало од нас стідливу тихоту.

В кешени мі забірмів мобіл і ся озывам, як усé, по русиньскі. Телефонує мі Марта і ся ня просить, як ся їй мужови дарить у дразі. Додавать к тому пару дрібностей тай так, як усé, наконець: Лем сі,хлопе мій, здравя бечалуй. Ай ты, ласко моя, гварю.

Позад того єм вытяг з ташкы і цукерниы  і понукнyв вшыткых зарядoм, што каждый сопутник оцінив.

Сива старулька собі похвáлює, же суть добры, зато ї щі спонукую а не одмітать. Люды в купе ся розтопили. Бабка конштатує, же єм Русин і же ся їй любить моя културность, бо-м свою паню ословив ласков. Нато непокійный трідцятник збулькотить, ці мі смакують словеньскы цукерникы.

- Не будьте, молодый пане, форкливый і неслушный! - одотне му бабка.
- Што є солодке, то є кáждому приємне а цукерникы, мімоходом, суть польскы, - додавам.
- Так нас спонукнийте русиньскыма!
- Што сьте вы за хрістіян? - знова знеспокойніє бабка.
- Єм словеньскый римокатолик а вы?
- Я є євангелицькой віры.
- Агá, лютеранка.
- Істотні...
- Все сьте были проти нам.
- Но довольте?
- Тоты вашы псевдовіры то суть лем погниты конáрчікы I, што упали із римокатолицького дуба. Видите, щі ай цукерникы, што їх їстé, выробили римокатоликы. Мы сьме даякá сила!
- Виджу, же сьте міцно културный...
- Єм лісный інжінірь.
- Не гварьте!
- А вы?
- Хлопче мій, я одслужыіла штирі десятьрочя як лікарька хірурґії. А уж з вами не мам што бісідовати. Вы, пане, кідь можу, якой віры?
- Я хоць бы быв ай римо- ай євaнгелик, лем абы быв покій, - гварю.
- Добрі гвáрите.
- Єм православный.
- Но прошу! Зясь наступлять лісный інжінірь. - Зато вам двом так пасує! Лем так, про зведавість, нолем, приятелі, двигнийте рукы, котры сьте словеньскы  римокатоликы!  - і вшыткы мімо бабкы і мене підняли.

Одтовды знам, же є їх веце.

Но лісного інжініря такого рoзсягу лем так не стрітиш. Хыбáль у амазоньскім прáлісі.

Потім сьме із пензіонованов дoкторков выступили у Баньскій Бістріці. Сконштатовала:
- Хотíв образити вас, но менé образив.
- Хто в собі чести не мать, не може ньов общаснити ани другых.

Із Баньской Бістріці домíв уж то такé інтересне не было, бо ку мі до автобуса пригів змозоленый робітник і неборaк спав за цілов божов драгов.

 
Štefan Suchyj zo zbirky eseji: Most na rikov času
Vydal: Spolok rusyňskych pisateľiv (2009)

 

Aktuality

Zobraziť všetky
30.04.2026

Dve percentá, jeden spoločný cieľ 

Podporte nás 2 % z vašich daní a buďte súčasťou nášho úsilia o zachovanie a šírenie neznámej histórie Rusínov.  Vaša podpora je pre nás cenná – ďakujeme za dôveru! Notársky centrálny register určených právnických osôb Informácie o určenej…
Kategória: Aktuality
Čítať ďalej
10.03.2026

Archív: Rodák z Podkarpatskej Rusi Mikuláš Popovič získal ocenenie Česká hlava

Virológ Mikuláš Popovič, ktorý sa narodil ako československý občan vtedajšej Podkarpatskej Rusi, získal v roku 2013 cenu Patria v rámci projektu Česká hlava. Vedca pôsobiaceho na Marylandskej univerzite v USA ocenili za dlhoročný výskum vírusu H…
Kategória: Aktuality
Čítať ďalej
10.03.2026

Rozhovor: Pešiak, ktorý objavil HIV

Eva Bobůrková,  13. 2. 2014  Nové neznáme smrteľné ochorenie bolo opísané v roku 1981. Po pôvodcovi AIDS pátral aj Čechoslovák (Rusín) Mikuláš Popovič. A úspešne. V roku 1984 identifikoval vírus HIV a vytvoril aj prvý test na prít…
Kategória: Aktuality
Čítať ďalej
06.03.2026

Vladyka Milan Lach SJ bol vymenovaný za eparchiálneho biskupa Bratislavskej eparchie

ISPA Metropolia Dnes napoludnie Vatikán oznámil, že Svätý Otec Lev XIV. prijal zrieknutie sa úradu eparchiálneho biskupa vladyku Petra Rusnáka, ktorý v septembri minulého roka dovŕšil kánonický vek 75 rokov a za jeho nástupcu menov…
Kategória: Aktuality
Čítať ďalej
05.03.2026

Pozvánka na premiéru:  Predavač dažďa / Продавач доджу

1 hodina 40 minút • Premiéra: 5. marca 2026 Originál: Predavač dažďa štvrtok 12. 3. 2. premiéra Veľká scéna Dážď sa kúpiť nedá. To však neznamená, že ho niekto nemôže predávať. Je leto, sucho a práve padol ďalší teplotný rekord. Pri va…
Kategória: Aktuality
Čítať ďalej
04.03.2026

Lemkovia vytvárajú „Hołos“. O kultúre, ktorá nezanikla

autorka: Julia Pańków         "Chcela som ukázať, že my, mladí Lemkovia, sme schopní vytvoriť dielo, ktoré je relevantné pre našu dobu. Že máme čo povedať a že náš hlas je dôležitý,“ hovorí Daria Kuziak, autorka prvej lemkovskej ope…
Kategória: Aktuality
Čítať ďalej

Naše obce

Zobraziť galérie

Ujko Vasyľ


-Ne chočeš sja dostaty pid papuču - ta ne ľiz pid sukňu...!
Zobraziť viac
Náhľad publikácie

Československý svět v Karpatech

Československý svet v Karpatoch

Čechoslovackyj svit v Karpatach

Reprezentatívna fotopublikácia
Objednať