Štefan Suchyj: O hluposty

О глупости

Нáйбівша глупость на світі - гварити глýпому, же є глупый? Він хоць знать, же не є ученый, все сі може подýмати, же не є аж такый дурный, якого з нього мудрый робить і знать ся барз помéрзити а даколи ся аж назлостить. Лемже треба знати, як му то гвáрити, абы сі не надýмовав, же кідь му нихто нич не гварить, та уж ся став мудрішым.

Такый до ничого несполацный дурачиско лем єдным орудує, же як ся завозьме, та вшыткым хоче доказати свою шыковность і небодáй розумность. Даколи такы люде дістануть ся барз высоко а то є єднá з нáйбівшых небезпéчностей на світі. Зато другы люде не сміють доволити, жебы дурны силно дýмали над вaжныма проблéмами жывота, бо выдумають барз много дурноты а можуть ся стати ай высокыма функціонарями, котры раз-два світ нáрубы перевернуть. Хто потім найде одвагу повісти такому чоловíкови:

- Пане першый тайомнику, або, пане, шефе, вы сьте дурный, як шафель.

Нихто!

Так видите. Лем вы дýрному красно повічте, же якый він дурáк і чом такый є. А кідь ся на вас за то погнівать, так собí будьте істы, же то святá правда. А ай кідь вам дасть поза уха, так собí повічте в духу, же то нич, бо дурный є все силнішый, як мудрый. Правда, лем тілом, яке згрубло од недостатку духа. Але в ниякім припаді ся не бійте повісти дуракови правду.

Тоты, што гварять, же нáйбівша дурнота на світі є глупому повісти, же він глупый, суть дость ай мудры, але перед каждым дуракóм до ґач пущають. Нашто є чоловікови такá мудрость. Ани про быдло не є добра. Нолем ся ліпше ввізрийте на домашню худобу. Увидите потім, же вам чесно гварю.

Štefan Suchyj zo zbirky eseji: Most na rikov času
Vydal: Spolok rusyňskych pisateľiv (2009)